In de eerste zeven weken van 2026 heeft de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) 22 winkels en horecagelegenheden gesloten vanwege plaagdieroverlast. In dezelfde periode vorig jaar moesten 7 locaties tijdelijk dicht van de NVWA. Bij het overgrote deel ging het om een muizenplaag; in een aantal gevallen ook om overlast van ratten. Bijna de helft van de spoedsluitingen waren in Amsterdam.
Wat is een spoedsluiting?
Als inspecteurs van de NVWA ernstige risico’s voor de voedselveiligheid constateren, kunnen zij een bedrijf met spoed tijdelijk sluiten. Een spoedsluiting is één van de zwaarste maatregelen die de NVWA kan opleggen. Ernstige overlast door plaagdieren is een reden om dat te doen.
Muizen en andere plaagdieren dragen bacteriën en ziektes mee die ze kunnen verspreiden via hun uitwerpselen. Een bedrijf mag pas weer open wanneer:
- Alle besmette voedsel is verwijderd,
- Het pand grondig is gereinigd,
- Er effectieve maatregelen zijn om plaagdieren te bestrijden en buiten te houden.
De NVWA voert vervolgens een herinspectie uit.
Voorlichting en trends
Het aantal spoedsluitingen neemt al jaren toe. De NVWA zet naast handhaving steeds meer in op voorlichting. In 2026 organiseert de toezichthouder als proef speciale bijeenkomsten over plaagdierproblematiek in enkele steden, voor alle ondernemers in die stad. De eerste bijeenkomst in Leiden werd onlangs goed bezocht.
Ondernemers krijgen praktische tips over onder meer het voorkomen van plaagdieren, hygiëne in de keuken, opslag van levensmiddelen, voorraadbeheer en afvalverwerking. Ook de rol van de gemeente, samenwerking bij plaagdierbestrijding, de taken van een plaagdierbestrijder en het toezicht door de NVWA komen aan bod.
Melden
Consumenten die muizen, ratten, duiven, kakkerlakken, vliegen of andere plaagdieren aantreffen in een horecagelegenheid of levensmiddelenbedrijf, kunnen dit melden bij de NVWA — onder andere via 0900-03 88 (gebruikelijke belkosten) of via het online formulier op de website van de NVWA.
Wie wil zien hoe een bedrijf is beoordeeld tijdens een inspectie, kan de openbare inspectieresultaten van de NVWA raadplegen.
Wat betekent dit voor jouw operationeel proces?
Plaagdierbeheer en hygiëne horen vast te zitten in je dagelijkse routines: denk aan schoonmaak na sluiting, correcte opslag, afvalstromen en vastlegging van controles. Met vaste digitale checklists en bewijs per ronde maak je aantoonbaar dat je het proces serieus neemt — handig bij interne kwaliteit en als je moet verantwoorden wat er wél gedaan wordt om risico’s te beperken.
Meer informatie bij de NVWA
Consumenten en bedrijven kunnen contact opnemen met het Klantcontactcentrum van de NVWA. Journalisten kunnen voor vragen over dit soort nieuwsberichten terecht bij de persvoorlichters van de NVWA — zie nvwa.nl voor actuele contactgegevens en publicaties.
Zoals altijd: bij twijfel voor interpretatie van regelgeving of maatregelen is de NVWA of een gespecialiseerde adviseur leidend; dit blogartikel is geen juridisch advies.
